Aen Niskimoo neekawnayihtamoowina peeshkihtashtaywin
Ishi kwayshkoochinawkoohtawin, ooma Indigene La zhuschis Paminikaywin natawayistakwan ouhchitaw washkawaywin pawsci ihtakwaniwan pimipayihtawina, paminikaywina pi ishihchikaywina ishpee nahiyokouhk. Nishtawinakwan aykwawnima Aen Niskimoo Tretee Mamowitouwina pi Kenadaw chi-natawayistakwan ishi mamawinitouwin avek li provayns pi li tayritori lee gouvarnimaw mitouni chi-kashkihouchik anavawn kaw-pimitishahikawtayk neekawnayihtamoowina chi-awpatayistakwahk kinwaysh-ikouhk pi boon balawnsee sartaen itouchikaymakaniyawa.
1. Wayashtaywin
Ooma en seksyoon aymashnipayhwawt wayashtaywin neekawnayihtamoowina didawn Aen Niskimoo Nunangat nisitohchikawtayw ishi la zhuschis. Wayashtaywin si aykwawnima kischee ishi ooma kenawayihtawkooshiwin ouschi alawntour. Kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ita kaweekihk, il i pat dawnzhee lee maezoon pi achiyow ita kaweekihk avek meena alawntour aymaentawayhk lispass si aykwawnima aenportaan poor ashaynamouwin mamowitouwina avek la zhuschis paminikaywin, kipihtinamouwin la krim pi shaytoushkamouwin awshtayayawin ishi mayinikaywak. Avek ayiwawk, mitouni-nahiwawn Aen Niskimoo La zhuschis Li plaes chi-weechihiwayw kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi la zhuschis poor Aen Niskimoo.
1.1 Ahkamay en partineuz avek Aen Niskimoo chi awnfors ita kaweekihk-nisitohchikawtayw ishi Aen Niskimoo maykwawt Tretee li oubligasyoon, pi shawpou Aen Niskimoo-Wawhkoostouwin Weecheewakanouhtowin En Bawnd (ICPC), ahkamay en partineuz avek Aen Niskimoo chi-awnfors ooma 2019 Aen Niskimoo Nunangat Ita Kaweekihk Paminikaywin weechi-ahkikihtawin ouschi Aen Niskimoo pi Kenadaw, kiko sourtoo nishtawinamouwin ahkamayistamouwin ouschi ita kaweekihk si aykwawnima ayiwawkistakwun ishi boon balawnsee ita kaweekihk natawayischikaywin pi nishtawinam mishawpayihtawin ouschi achiyow weekiwin pi ishi pamihiwaywin ita kaweekihk ishi kaw-ihkatayistakwahk itochikaymakanowawn.
1.2 Kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin kaw-ishi pimatishahk ihkatayistakwan la zhuschis shipamihiwaywin didawn Aen Niskimoo Nunangat pi daw en grous vil Li plaes pi natounamouwin mishawpayihtaw ihtakwaniwan la zhuschis paminikaywina pi shipamihiwaywin kaykinamouwin shaytoushkawaywin poor Aen Niskimoo Alawntour La zhuschis Li plaes poor natawayischikaywin ouschi Aen Niskimoo-ouschiyawin la zhuschis shipamihiwaywin chi-natakouhkawtayk natawaystamouwina ouschi aykwawnihi mamowitouw avek, keema astasowayikaywin ouschi mamowitouw avek la zhuschis paminikaywin, didawn weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr.
2. Shaytoushkamouwin Aen Niskimoo alawntour miywaywin
Ooma en seksyoon nakawkatawayhtam kipihtinikaywin pi kaw-takwashtawhk shaytoushkawaywina ishi weechihiwaywin nakinikataywin la krim pi shaytoushkawaywin alawntour miywaywin. Kipihtinikaywin shaytoushkawaywina kaw-mashnipayihtahk didawn ooma en seksyoon nanawkatawayistam kaw-takwashtawhk wawshakawyahk ouschi la krim kipihtinikaywin pi nishtawinikawtayw pwatawimowina poor kaw-zaenproovmawn Aen Niskimoo la bonn sawntee pi miywayawin.
2.1 Pamihiwayw, mishawpayihtaw pi pimoustatawin kaw-ishi pimatishahk oushtawniwun pimipayihtawin kaw-zaenproovmawn alawntour miywayawin, la krim kipihtinikaywin pi kakeekayhk, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr. Ooma chikee avek:
- Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin alawntour nawashwaywina pishkawpahtamouwin ouschi awn partawn li moud shasheepishiwin-itapishinouwin pi miyeu weechiwakanouhtoowina chi-weechihiwayw peekounamiwawn aykwy-ikouhk ouschi li faamii machee-itahkamikishouwin pi li troub pi nakinikataywin la krim nisitohchikawtayw ishi li faamii machee-itahkamikishouwin
- Aen Niskimoo-ispray paminikaywina aykwawnihi sa muwnayshkawkaywin si kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi ooma kahkiyow ahkamayistamouwin ouschi shipamihiwaywin poor li sawntee pi machimashkihkiy awhkoushiwina, pi kipishkamakaywina pi shipamihiwaywin poor kipihtinamouwin pi en tretmawn shasheepishiwin-itapishinouwin li troub ishi Aen Niskimoo lee zawnfawn, lee yet zhenn pi en grawn parsonn
- Aen Niskimoo-ispray kaw-takwashtawhk ishi pamihiwaywin chi-shaytoushkam kakeekayhk pi miyouwina poor lee zawnfawn aykwawnimiki kaw-kee-mooshihow kakwawtakistowin
- Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin kishkinwahamakaywin nawashwaywina ishi peekishkwawtamouwina, avek mawka namou ashtamayikouhk ishi li sawntee, machimashkihkiy, pwawtawishchikaywin, pi miyeu weechiwakanouhtoowina poor Aen Niskimoo lee yet zhenn ishi Aen Niskimoo Nunangat pi daw en grous vil Li plaes ishi weechihiwaywin natakouhkawtayk astasowayikaywin itouchikaywina poor mayinikaywin
2.2 Shaytoushkawaywin kawschitinamouwin ishi la zhuschis poor Aen Niskimoo avek pwawtawishchikaywin, avek ispray gischeetayimitouwawn poor Aen Niskimoo avek Larkahol ouschi Mashkishouwin (FASD), didawn li kriminel la zhuschis paminikaywin, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr.
2.3 Ishi weechihiwaywin nakinikataywin shasheepishiwin-itapishinouwin kishkayistamouwina maykwawt kaw-apisheeshishihk, Kenadaw chi-weechi-ahkikihtaw Aen Niskimoo-ispray, kinwaysh-ikouhk nawat pikou payikwan Jordan sa Si li praensipal aykwawnima sa pishkawpahtamouwin chikee avek shaytoushkawaywin poor kaw-takwashtawhk shipamihiwaywin aykwawnima ahkamay nakinikataywin mawyipayiwin keema shaytoushkam kakeekayhk pi miyouwina poor lee zawnfawn aykwawnimiki kaw-kee-mooshihow kakwawtakistowin.
2.4 Ahkikihtaw Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin yahkouhtaywina ishi weechihiwaywin nakinikataywin Aen Niskimoo lee fawm, lee fee, 2SLGBTQIA+ li moond pi kootak muwinayhikow li moond aykwawniki nisklaev kaw-ouschikawkaywuk, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr.
2.5 Kenadaw chi-atoushkayw avek Aen Niskimoo pi kootak la zhuschis en chim mambr kaw-zaenproovmawn Aen Niskimoo-ispray kishkayistamihiwaywin koleksyoon, avek payyek ouschi muwnayshkawkaywina kaw-weechihiwayw chi-kanawawpaschikayhk Aen Niskimoo mamowitouwina avek la zhuschis paminikaywin, avek tou lee deu muwinahikaywak pi ishi kitimahakanak.
2.6 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr ahkikihtaw wawpaschikaywin pi kenawawpaschikawtaywin pimipayistawina pi kishkinouhtahiwaywin ishi kayschinahouwawn Aen Niskimoo ayaw kawschitinamouwin ishi katawa shipamihiwaywin poor li sawntee pi pwawtawishchikaywin, avek FASD.
3. Kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi la zhuschis
Kaw-pimitishahikawtayk en seksyoon ouschi kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi la zhuschis pishkawpahtam ishi kipishkamakaywina pi itahkamikishouwina chi-natakouhkawtayk ishpihtayakaskow muwnayshkawkaywina poor Aen Niskimoo didawn Aen zhawn’d Kenadew la zhuschis paminikaywin. Itahkamikishouwina natounamouwin kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi ooma Aen zhawn’d Kenadew la zhuschis paminikaywin, avek ishi chi-oushtahk shaytoushkawaywina poor aykwawnihikaw-natawayista weechihiwaywin kaw-kishkinouhtahikawtayk.
3.1 Kaw-zaenproovmawn kawschitinamouwin ishi la zhuschis poor Aen Niskimoo takoowan didawn ooma li kriminel la zhuschis paminikaywin pi awnkourazhee fayr, tipahikpayistawin, aen paray pi kaw-ishi pimatishahk ihkatayistakwan tretmawn. Ooma chikee avek weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr chi-:
- shaytoushkawayw Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin li koor kishkinohtahiwayw shipamihiwaywin ishi kishkinoustahiwayw pi shaytoushkawaywin paykounouhk kaw-mamowitouw avek la zhuschis paminikaywin avek muwinahikaywak pi kitimahakanak
- wawpaschikaywin nawashoonikaywina poor Aen Niskimoo neekawneeshtamawkaywin si nishohkamakayw pi shaytoushkawaywin Aen Niskimoo kawschitinamouwin kaw-ishi pimatishahk nahiyokouhk si nishohkamakayw
- kwayashkastow kawschitinamouwin ishi ooma peekishkwayistamouwin pi i va awnturpretee ouschi awpachischikana ishi Inuktut poor kahkiyow la zhuschis-nisitohchikawtayw ishi shipamihiwaywin
- shaytoushkawaywin oushtaniwan ouschi pamihiwaywina didawn Aen Niskimoo alawntour aykwawnima awnkourazhee kawschitinamouwin ishi la zhuschis ishi maenkiwin daw li video peekishkwawtamoowin pi kootak weehstamakaywin kaw-ouschikishkayistahk awpachischikan aykwawnima aykwawnima chikee awpatan ispischee en parson nookshoowin
- wawpastamouwin li koonploon pi nakishkamawkaywina ishi shaytoushkawaywin ashaynamoowin ouschi nakinikataywin ashashtaywina didawn ooma la zhuschis paminikaywin
3.2 Ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, ahkikihtaw pi awnfors Aen Niskimoo-ispray nanatouhkooskawniskweewin kashkihouwin pi ashwayistamoowina kishkinouhtahiwaywin poor la zhuschis atoushkaywak didawn Aen Niskimoo Nunangat, (tapishkoot, Kischee La wakaw, nawtamawshkwakayw li wakaw, li koor atoushkaywak, la zhuschis di pay, li zheuzh pi la prayzoun shipamihiwaywin otatoushkaywak).
3.3 Ahkikihtaw pi awnfors yahkouhtaywina aykwawnima nawut ayiwawk mashinahikiwaywin pi kenawayistamouwin ouschi Aen Niskimoo daw la zhuschis-nisitohchikawtayw ishi atoushkaywina, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr, pi en chim mambr.
3.4 Ashaynam muwnayshkawkaywina, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, kawschitinamouwin Gladue pamihiwaywin didawn Aen Niskimoo Nunangat, avek ishi ahkikihtawin pi pimoustatawin yahkouhtaywina chi-shaytoushkamn mashinahikiwaywin, kishkinouhtahiwaywin pi mashinahikiwaywin ouschi Gladue mashinahikaywak, wawpaschikaywak pi nakawchihtamihiwaywak.
3.5 Oushtawniwun pi mishawpayihtaw kitimahakan shaytoushkawaywina, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, nawat chi-kayschinahouwawn natawayischikaywin ouschi kaw-ishi pimatishahk nahiyokouhk shipamihiwaywin pi shaytoushkawaywina poor Aen Niskimoo daw en grous vil Li plaes pi ishi Aen Niskimoo Nunangat.
4. Nawtamouwaywin
Kaw-pimitishahikawtayk en seksyoon aymashnipayhwawt itahkamikishouwina nisitohchikawtayw ishi kayschinahouwin nawtamouwaywin shipamihiwaywin kaw-ishi pimatishahk ihkatayistakwan pi nahiyihtouwawn ishi Aen Niskimoo alawntour natawaystamouwina. Didawn Nunavut, Nunatsiavut pi Inuvialuit Setlimawn Li rizhyoon, nawtamouwaywin shipamihiwaywin aykwawnihi pimoustatawniwan ouschi RCMP. Didawn Nunavik, Nunavik Li polis Pamihiwaywin pimoustataw nawtamouwaywin ishi ooma li rizhyoon.
4.1 Ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, shaytoushkawaywin Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin ayimaniwawn kipishkamakaywin nawashwaywina itayimouwawn chi-maenkiw kaw-astasowayikaywin paykounouhk avek ihkatayistakwan shipamihiwaywin pi shaytoushkawaywina.
4.2 Ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, shaytoushkawaywin kawschitinamouwin ishi shapookishkayistumouwin, kishchaymoowin pi nahiyihtouwawn nawtamouwaywin shipamihiwaywin didawn Aen Niskimoo Nunangat. Ooma chikee avek:
- kaw-zaenproovmawn li polis natoumaywin shipamihiwaywin pi li polis ripoond li tawn
- geemiyikiw shipamihiwaywin didawn Inuktut daw lee rizhyoon itay dmawdee ihtakwan
- kaw-zaenproovmawn natawistawina poor li polis shipamihiwaywin didawn Aen Niskimoo alawntour ishi weechihiwaywin kaw-zaenproovmawn kenawayihtawkooshiwin
4.3 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, ahkikihtaw pi awnfors Aen Niskimoo-ispray nanatouhkooskawniskweewin kashkihouwin pi ashwayistamoowina kishkinouhtahiwaywin ishi weechihiwaywin ouhpimaen ashtawin ishpihtayakaskow pakwachikaywin didawn ooma la zhuschis paminikaywin, avek ishi kaw-zaenproovmawn kishkinouhtahiwaywin poor lee lway’d awnforsimawn.
5. Kwayshkipayiwina
Kaw-pimitishahikawtayk en seksyoon avek itahkamikishouwina nisitohchikawtayw ishi ooma kwayshkipayiwina paminikaywin avek pishkawpahtamouwin ouschi kaw-ishi pimatishahk ispray shaytoushkawaywina poor awshtayayawin pi kakeekayhk ouschi kipahikashouwak Aen Niskimoo pi minwachihtowin shaytoushkawaywina aykwawnima pishkawpahtamouwin ishi ashaynamouwin wayinaywin pi kipihtinamouwin keestwawm kitimahiwaywin.
5.1 En partineuz avek Aen Niskimoo ahkikihtaw pi awnfors kishkinouhtahiwaywin ouschi Aen Niskimoo kee-ishipimawchihounawniwun, nistwayr pi la sasyitee ishi weechihiwaywin kaw-zaenproovmawn kishkayistamouwin pi nishitoustamouwin ouschi Aen Niskimoo parmi li federal kwayshkipayiwina atoushkaywak.
5.2 Ahkikihtaw nawashoonikaywina avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr chi-natakouhkawtayk ishpihtayakaskow koonploon pi natawistawina muwnayshkawkaywina nisitohchikawtayw ishi lawntayrmawn keewkaywina, li faamii keewkaywin, Li Vyeu keewkaywin, Inuktut la lawngaezh pi kawschitinamouwin Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin pimipayihtawin ishi kwayshkipayiwina, avek muwnayshkawkaywin ouschi weechihwayiwn chi-kayschinahouwawn aykwawnima Aen Niskimoo ahkamay katakoowak ishi Aen Niskimoo kee-ishipimawchihounawniwun pi la sasyitee maykwawt kipahikashouwak didawn kwayshkipayiwina li koonpayeen.
5.3 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr ishi mishawpayihtaw awpachistawin ouschi Aen Niskimoo-ispray pimipayihtawina aykwawnima shaytoushkawaywin awshtayayawin, minwachihtowin pi kakeekayhk ouschi Aen Niskimoo mayinikaywak didawn ooma kwayshkipayiwina paminikaywin pi Aen Niskimoo sa kwayshkaywin ouhpimaen ouschi kipahikashouwin. Ooma avek wawpastamouwin ishi nawut ayiwawk Aen Niskimoo kawschitinamouwin Aen Niskimoo-ispray kaw-awshtayahk pimipayihtawin pi shipamihiwaywin didawn ooma la lawngaezh kaw-nishitoustam, avek Aen Niskimoo nawat pikou payikwan kakeekayhk li maenzoon.
5.4 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr ishi kishkayistamihiwaywin awn pawr ouschi Aen Niskimoo aykwawniki kipahikashouwak keema ouhtitaw pakitinakouw chi-weechihiwayw kaw-maenkiw poor ahkamayihtamouwin ouschi kaw-awshtayahk pimipayihtawin pi shipamihiwaywin ishi ashaynam wayinaywin.
5.5 En Partineuz avek Aen Niskimoo ishi shaytoushkawaywin en seksyoon 81 ouschi Kwayshkipayiwina pi Pakitinakawshouwin Si la lway poor la prayzoun shipamihiwaywin pi li plaes aykwawnima ouschiyawin ouschi Aen Niskimoo li valeur pi ishihchikaywina poor kakeekayhk pi minwachihtowin ishi daw alawntour, sourtoo shawpou daw-li tayr paminikaywina didawn Aen Niskimoo Nunangat.
5.6 Shaytoushkawaywin minwachihtowin li plawn kaw-paytahk neekawnihk ouschi Aen Niskimoo alawntour awnter en seksyoon 84 ouschi Kwayshkipayiwina pi Pakitinakawshouwin Si lal lway, avek shaytoushkawaywin poor nitawayischikaywina poor pakitinikashouwin, achiyow weekiwin ita kaweekihk pi kootak natawaystamouwina ouschi mayinikaywak, ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo pi lee provayns pi lee territwayr.
6. Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin la zhuschis kipishkamakaywina
Ooma en seksyoon natounem shaytoushkawaywin Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin kipishkamakaywina didawn ooma la zhuschis paminikaywin avek atoushkaywin ishi pimawtishimakanoowin ouschi Aen Niskimoo si la lway pi la zhuschis kakayhtawayihtamouwina, Aen Niskimoo kwayshkaywin pi kwayashkwawchikaywin la zhuschis pimipayihtawin, pi daw-li tayr pimipayihtawin.
6.1 Ishi weecheewakanouhtowin avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, shaytoushkawaywin pimawtishimakanoowin ouschi Aen Niskimoo si la lway pi la zhuschis kakayhtawayihtamouwina. Ooma chikee avek shaytoushkamouwin Aen Niskimoo Tretee Mamowitouwina ishi paminamouwin awpootapastamiwawn pi alawntour takounawin nisitohchikawtayw ishi Lee lway’d Aen Niskimoo pi si la lway ishihchikaywina.
6.2 En Partineuz avek Aen Niskimoo ishi shaytoushkawaywin mishawpayihtaw pi mishawpayihtawin ouschi Aen Niskimoo-ispray kwayshkaywin pi kwayashkwawchikaywin la zhuschis pimipayihtawin.
6.3 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr chi-shaytoushkawaywin pi mishawpayihtaw Aen Niskimoo-ispray daw-li tayr pimipayihtawin, takwashchikaywin avek li kriminel la zhuschis paminikaywin, poor la krim kipihtinikaywin, awshtayayawin pi kakeekayhk.
6.4 En Partineuz avek Aen Niskimoo, pi lee provayns pi lee territwayr, chi-awnkourazhee shaytoushkawaywin poor Aen Niskimoo-neekawneeshtamawkaywin Alawntour La zhuschis Li plaes maenkiw shipamihiwaywin poor Aen Niskimoo takoowan didawn ooma la zhuschis paminikaywin, tapishkoot:
- Aen Niskimoo-ispray la zhuschis pi kakeekayhk shipamihiwaywin
- Aen Niskimoo-ispray Gladue ripoor weestamakaywin shipamihiwaywina
- mamouwiyawin ouschi i va awnturpretee pi peekishkwayistamouwin shipamihiwaywin
- la zhuschis kishkinohtahiwaywin shipamihiwaywin
- kishkinouhtahiwaywin pi shaytoushkawaywina pamihiwaywina poor aykwawnihi natounem li pardoon keema li rekor ashayhshtawyawn
- nikishkatouwin lispass poor si la lway peekishkwawtamoowina pi chi-pamina paystamouwina
7. Shaytoushkamouwin Aen Niskimoo wiya-ikou ashpayimouwin pi tipayhchikaywin
Ooma en seksyoon natakouhkawtam Aen Niskimoo wiya-ikou ashpayimouwin pi nishtowinawshouwin ouschi tipayhchikaywin pawschi nakwatayihtamouwin ouschi la zhuschis, pimoustatawin ouschi la zhuschis-nisitohchikawtayw ishi li oubligasyoon awnter Aen Niskimoo maykwawt tretee, pi awpachistawin ouschi ICPC chi-anavawn Aen Niskimoo neekawnayihtamoowina didawn ooma Indigene La zhuschis Paminikaywin.
7.1 En Partineuz avek Aen Niskimoo Tretee Mamowitouwina, pi lee provayns pi lee territwayr, chi-shaytoushkawaywin Aen Niskimoo wiya-ikou ashpayimouwin aykwawnima ishi nakwatayihtamouwin ouschi la zhuschis. Ooma chikee avek peekishkwawtamoowin pi mamawinitowin ouschi si posibb la lway kaw-oushtahk nawashoonikaywina chi-nishtawinam pi pakitinamiwawn Aen Niskimoo ishi awpachistawin tipayhchikaywin aykwawnima ishi nakwatayihtamouwin ouschi la zhuschis.
7.2 Kenadaw chi-ahkamay en partineuz avek Aen Niskimoo Tretee Mamowitouwina chi-awnfors la zhuschis-nisitohchikawtayw ishi Aen Niskimoo maykwawt tretee li oubligasyoon.
7.3 Kenadaw pi Aen Niskimoo chi-awpachistaw ooma ICPC ishi awpachischikan poor pimoustatawin, weestamakaywin ishi, pishishkayistamouwin pi wawpaschikaywin Aen Niskimoo-ispray Indigene La zhuschis Paminikaywin ahkamaymouwina.
- Date modified: